නියාගම ප්රාදේශිය සභාවේ ඉතිහාසය
නියාගම ප්රාදේශීය සභා බලප්රදේශයේ ප්රධාන නගරය පිටිගල වේ. පිටිගල යනු පුරාණ
රජ දවස පටන් ප්රසිද්ධියක් උසුලන ප්රදේශයකි. පිටිගල ප්රදේශයේ අතීතයේ ලන්දේසි බලකොටුවක් වූ
බවත්, පුරාණ රාජධානි සමයේ අළුත්ගම ප්රදේශයේ සිට පිටිගල පුරාණ තොටුපල දක්වා ජලාශ්රිත ඔරු පාරු
ගමන් මාර්ගයක් වූ බවත්, සඳහන්වේ. වර්තමානයේද එම ප්රදේශය තොටුපල ලෙස හැඳින්වේ. එසේම හත්තක,
උහන්ඕවිට, මාර්තුපිටිය, මාලිගාතැන්න, කළුආරච්චිගොඩ ආදී ගම් ප්රදේශ ද ඓතිහාසික වැදගත්කමක්
උසුලයි.
පස්දුන් කෝරලයේ පාලනයක් ගෙනගිය වීදිය බණ්ඩාර පාලින්ද නුවර අගනුවර කර ගැනීමට
සන්නද්ධ වූයේ පිටිගල උහන්ඕවිට ප්රදේශයේ සිටය. උහන්ඕවිට කන්දේ අද ද වීදිය බණ්ඩාර වාසය කළායැයි
පවසන සුවිසල් ගල්ලෙනක් ඇත. වීදිය බණ්ඩාර සිය ප්රදේශය ආරක්ෂා කර ගැනීමට තනන ලද අගලට පිට
ප්රදේශය පිටිගල නම් විය.
වීදිය බණ්ඩාර සමග පැමිණි කෝරාළ, ඈපා, ගජනායක යන නිළ ලද්දන්ගෙන් පැවත එන
පරපුරවලින් අද මෙම ප්රදේශයේ මානව සම්පත පෝෂණය වී ඇත.
බෙන්තර ගඟේ හත්වන වක පිහිටි ප්රදේශය හත්තක විය. මාලිගාවකට සුදුසු යැයි තේරාගත්
තැනිතලා බිම මාලිගාතැන්න නම් විය. වර්තමානයේ මාලිගාතැන්න පිරිවෙන් විහාරය පිහිටා ඇත්තේ එම
ප්රදේශයේය.
ලන්දේසි පාලන කාලයේ තාවකාලික බලකොටුවක් තිබූ බවත්, එහි පාලනය කළ සිංහල (කළු)
ආරච්චිල කෙනෙකු වූයෙන් ඔහු පදිංචි ප්රදේශය කළුආරච්චිගොඩ නම් විය.
මෙම ප්රදේශයේ පිහිටි බලගල කන්ද පූරාණයේ හඳුන්වා ඇත්තේ “බණගල කන්ද” ලෙස ය. ඊට
හේතුව පෝය දින වලදී මේ කන්දෙන් බණ කියන ශබ්දයක් ඇසීමයි. නිදන් වදුල පොතේ මෙම බලගල කන්ද මුදුනේ
නිධානයක් ඇති බව දැක්වේ.
එසේම නියාගම ප්රාදේශීය සභා බලප්රදේශය තුළ යෝධයා වේල්ල, කළුදිය පොකුණ, කළු දොල
හා සඳගිරිගම තොටුපල, සුද්දැල්ලාව ආරණ්ය සේනාසනය ආදී දෙස් විදෙස් සංචාරක අවධානයට යොමු වූ
ආකර්ශනීය ස්ථාන වලින් හෙබි ප්රදේශයකි.
සභා බල ප්රදේශයේ වී ගොවිතැන හා තේ වගාව ප්රධාන ආදායම් මාර්ග වී ඇති අතර,
විශේෂිත කර්මාන්ත ලෙස පිටිගල ප්රදේශයේ රත්රන් සහ කළුගල් කර්මාන්ත දැක්විය හැක.